
Lees recensie >>> |
11 03 2003
Regie:
Scenario:
Fotografie:
Muziek:
Montage:
Vertolking: |
THE MAN WITHOUT A PAST [Finland, 2002, 97’]
vertoond op 11/03/2003
Aki Kaurismäki
Aki Kaurismäki
Timo Salminen
Timo Linnasalo
Markku Peltola
Kati
Outinen
Juhani Niemelä
Kaija Pakarinen
Sakari Kuosmanen |
 |
‘Humor en diepgang, optimisme en tederheid’
De vijftiende film van de onconventionele maar erg originele
Finse regisseur Aki Kaurismäki is onvoorspelbaar en moeilijk in
een genre te vatten. Is het een romantische liefdesfilm, een
sociale aanklacht, een melodrama, een tragikomedie of gewoon een
farce die de kijker wil beetnemen? De regisseur houdt het bij
een episch drama, hoewel hijzelf verklaart : “Comedie en
tragedie zijn enkel twee gezichten van eenzelfde realiteit, die
van ons leven. We weten niet of we er moeten om huilen of
lachen. Dus is het beter de twee tegelijk te doen”. Wat er ook
van zij, de film is anders dan andere films, de keuzes van de
regisseur zijn soms vreemd en zijn wegen ondoorgrondelijk. Maar
door een unieke vormgeving en een ontroerend verhaal weet de
regisseur ons hart te veroveren voor een film die terecht
bekroond werd met een aantal belangrijke prijzen.
Een man op zoek naar werk wordt bij zijn aankomst in Helsinki in
elkaar geslagen en beroofd van al zijn papieren en geld. Wanneer
hij, als een moderne Lazarus, in een ziekenhuis verrijst uit de
dood, is hij zijn geheugen kwijt. Zelfs zijn naam weet hij niet
meer. Hij komt aan de rand van de samenleving terecht maar met
de hulp van Irma, een Leger des Heilssoldate tracht hij enige
menselijke waardigheid terug te vinden. Dank zij de vriendschap
en de enorme solidariteit van de andere marginalen overwint hij
steeds de problemen die een verfijnd bureaucratisch maar
harteloos systeem hem aandoet. Wie geen naam heeft, bestaat
immers niet, heeft zelfs geen recht van bestaan! De man
aanvaardt zijn lot, wat de absurditeit van de situatie
blootlegt. Meer nog, hij bouwt ondanks alles een nieuw leven op.
De kritiek van de regisseur is raak! Het beeld van de moderne
verzorgingsstaat krijgt daarmee een flinke deuk. Op een
laaghartige manier stoot onze moderne technocratische
maatschappij haar kanslozen af. Maar de uitgestotenen vinden
steun bij elkaar, zij laten zich niet ontmoedigen en gaan steeds
op zoek naar dat straaltje hoop, dat beetje geluk.
En toch serveert de regisseur zijn visie op het leven op een
lichtvoetige toon, overgoten met een grote dosis onderkoelde
humor en met veel liefde voor zijn kurkdroge maar
hartverwar-mende personages die voor elkaar niet moeten
onderdoen in de verfijnde ironische dialogen. Dank zij bloedmooi
camerawerk en een expressieve beeldregie laat de regisseur dit
alles baden in een sprookjesachtige sfeer waar melancholische
retromuziek en betoverende stiltes mekaar afwisselen. De
schilderachtige decors en de personages verwijzen naar de films
van o.a. Charlie Chaplin, de enige waarmee Kaurismäki zijn film
wil in verband brengen. Wat de acteerprestaties betreft, daar
past maar een woord bij : subliem. Vooral de ingehouden maar
fijngevoelige acteerkunst van het vrouwelijk hoofdpersonage Kati
Outinen laat sporen na van menselijkheid en groothartigheid. Als
geen ander weet zij schakeringen van angst, bitterheid,
berusting, hoop en liefde op het scherm te toveren. Een ware
ontdekking!
The man without a past is de meest evenwichtige maar ook de
meest kwetsbare en intieme film van de Finse regisseur. Het is
grootse cinema van een oneindige eenvoud in middelen en
effecten. Een sociale aanklacht, ongetwijfeld, maar vooral een
ode aan de hoop. Een film die zeker je hart zal stelen! |
|