.: 2003-2004  Deel 1 :.
02-03 Deel    2 05-06 Deel 1 2 08-09 Deel 1 2  
03-04 Deel 1 2 06-07 Deel 1 2 09-10 Deel 1 2  
04-05 Deel 1 2 07-08 Deel 1 2

 

  
21 10 2003

Regie:
Scenario:
Vertolking:

Fotografie:
Montage:
Muziek:
THE QUIET AMERICAN USA 2001 118'

Philip Noyce
Robert Schenklan, Christopher Hampton - naar Graham Greene
Michael Caine, Brendan Fraser, Do Thi Hai Yen, Rade Serbedzija, Pham Thi Mai Hoa, Robert Stanton
Christopher Doyle, Huu Tuan Nguyen, Dat Quang
John Scott
Craig Armstrong, Guy Gross
 

‘Schoonheid en kolonialisme’
 
De goeie ouwe Graham Greene zou ongetwijfeld veel binnenpretjes hebben bij de gedachte dat zijn roman The Quiet American zowat een halve eeuw na de eerste publicatie tot een politieke controverse zou leiden. In tegenstelling tot de simplistische Hollywood-adaptatie van 40 jaren geleden (waarover Greene niet te spreken was), is de Australische regisseur Philip Noyce erg trouw gebleven aan de tekst van GREENE. Een authentiek politiek document over de prille jaren van de Amerikaanse anti-communistische interventie in Indochina, een regio die op dat ogenblik - we schrijven anno 1952 - aan de Franse invloed begon te ontglippen (het verhaal situeert zich kort na de Franse nederlaag bij Dien Bien Phu). Een regelrechte aanklacht ook tegen de dubieuze inmenging van de Verenigde Staten waarbij slinkse infiltratie, desinformatie en zelfs regelrechte terreurtechnieken schering en inslag waren (en nog zijn ?).
 
 
Het is duidelijk dat deze nieuwe, getrouwe verfilming de Amerikaanse distributeurs allesbehalve beviel. Net na de rampzalige gebeurtenissen van 11 september 2001 betaamde het immers niet kritiek te uiten op de Amerikaanse politiek. Daarom lieten de Miramax-filmdistributeurs de film 2 jaar in de ijskast liggen. Op aandringen o.a. van hoofdacteur Michaël Caine is men er dan toch mee voor de dag gekomen. Het moment van release in België lijkt echter een cynische speling van het lot. Een paar maanden na de Amerikaanse invasie in Irak is Greene’s verhaal treffender en actueler dan ooit. Een echo van ‘The Year of the Living Dangerously’ ?
 
 
In één lange meeslepende flashback blikt de cynische, uitgebluste Britse correspondent Fowler (schitterend vertolkt door Michaël Caine) terug op een turbulente driehoeksverhouding met zijn Viëtnamese minnares Phuong en de jonge, idealistische Amerikaanse ontwikkelingshelper Pyle (Brendan Fraser) met wie hij bevriend was geraakt. Dit tragische, bewogen verhaal van liefde, haat, verraad, schuld, boete en moord (typische Graham Greene thema’s) speelt zich af in het zwoele, idyllische Zuid-Viëtnam waar de onafhankelijkheidsoorlog tegen het Franse koloniale regime volop aan de gang is. De regisseur slaagt er perfect in de beklemmende en explosieve sfeer van aanslagen en militair geweld te laten contrasteren met de schoonheid en de kwetsbaarheid van dit mystieke land, belichaamd door de afstandelijke Phuong. Stilaan vallen de maskers echter af. Niets of niemand is wat het lijkt. De naïef ogende Pyle blijkt een verborgen politieke agenda te hebben en de objectiviteit van de Britse journalist wordt op de proef gesteld : hij zal kleur moeten bekennen op vele terreinen. Zo worden politieke ambities en persoonlijke rivaliteit meesterlijk vermengd.
 
 
Greene’s gebalde, snedige taal, zijn subtiel afwegen van ernst en cynisme en zijn talent om een complex drama in een eenvoudig lijkende maar meeslepende verhaalvorm te gieten, laten zich niet zo gemakkelijk naar het grote scherm vertalen. Toch is regisseur Philip Noyce, gesteund door de sfeerrijke fotograaf Christopher Doyle, er in geslaagd een schitterende, intrigerende film af te leveren. Hoewel kleinschalig, is het een veelgelaagde prent die zowel narratief als visueel onderkoeld lijkt, maar onder het oppervlak gloeit van emotie en intrige. De psychologische karakterstudie van de hoofdfiguren en de morele en politieke dimensie waarbij de kritiek op het Amerikaans imperialisme op de achtergrond sluimert, maken het verhaal meer dan herkenbaar en zeer actueel.
 
 
Gedragen door schitterende vertolkingen bewijst deze meeslepende film dat Philip Npyce, na het verhaal over de Aboriginalsmeisjes in Rabbit-Proof-Fence, momenteel in topvorm is en terecht Hollywood de rug toekeerde. ‘The Quiet American’ is een wijze, subtiele en menselijke politieke thriller, klassiek maar oerdegelijk. Hij is dan ook een eerbetoon aan talrijke andere klassiekers zoals The Third Man, Cassablanca…. Alleen spijtig dat Graham Greene het niet meer kan meemaken. Hij zou zeker een tevreden man zijn.