Officiële
site
|
26 09 2006 Regie:
Scenario:
Fotografie:
Montage:
Muziek:
Vertolking: |
|
Brokeback Mountain |
USA |
2005 |
134' |
Ang Lee
Larry McMurtry & Diana Ossana
Rodrigo Prieto
Geraldine Peroni & Dylan Tichenor
Gustavo Santaolalla
Heath Ledger, Jake Gyllenhaal, Linda Cardellini, Anna Faris,
Anna Hathaway Oscar en Golden Globe Beste Regisseur (Ang
Lee), Gouden Leeuw en Golden Globe Beste Film (Drama), Oscar
Beste Originele Muziek (Gustavo Santaolalla), Oscar, Golden
Globe en BAFTA Beste Adaptatie (Larry McMurtry & Diana Ossana),
BAFTA Beste Mannelijke Bijrol (Jake Gyllenhaal), MTV Movie Award
Best Kiss (Heath Ledger & Jake Gyllenhaal), … |
|
|
Zoektocht naar geluk |
Bij deze film moeten we een bekentenis doen. Ondanks het feit dat
het genre Western in onze enquête van vorig seizoen eerder laag
scoorde qua wenselijkheid, hebben we er toch eentje in dit
lijstje staan. Geen nood echter, want de wilde achtervolgingen,
woeste indianen en finale shoot-outs blijven uit. Wat er
overblijft zijn twee cowboys, twee jongemannen die door het
toeval worden samengebracht in een prachtig groen berglandschap
rond Brokeback Mountain. Een eenvoudige film, zonder franjes.
Dat Ang Lee geen schrik heeft om diverse genres bij de horens te
vatten bewees hij met zijn vorige films. Met Crouching Tiger
Hidden Dragon bracht hij de Chinese actiefilm naar het Westen,
terwijl hij in andere films populaire westerse verhalen (van
Sense en Sensibility tot The Hulk) nieuw leven wist in te
blazen. Wat zijn films delen zijn de universaliteit en de
herkenbaarheid van de menselijke gevoelens, over grenzen van
tijd en ruimte heen. En dat is in deze film niet anders.
Twee mannen die met een troep schapen de bergen in trekken
worden tot elkaar aangetrok-ken. Niet meteen, maar langzaamaan,
gestimuleerd door de eenzaamheid en de weersomstan-digheden. In
het idyllische, bijna onwereldse Brokeback Mountain hoeft dit
niet meteen een probleem te vormen, maar wanneer de mannen na de
zomer terug dalwaarts keren, lijkt de realiteit zich tussen hen
in te wringen. Ze gaan elk hun eigen weg. Ennis trouwt, werkt en
krijgt kindjes. Jack rijdt rodeo’s en ontmoet de flamboyante
Mureen. Ze zijn niet ongelukkig, maar toch blijft er iets
knagen. Het onmogelijke roept en daarom vinden ze elkaar terug,
niet toevallig op Brokeback Mountain. Meer dan over
homoseksualiteit gaat deze film over een soort perfecte
verstandhouding, die elke maatschappelijke context en beperking
overstijgt. Het is dezelfde mix van onmogelijke liefde en
wederzijds begrip die we zagen in Crouching Tiger, alleen gaat
het hier om twee mannen. Ang Lee heeft gevoel voor melodrama,
weet dat gevoel in heel uiteenlopende verhalen een plaats te
geven en voegt er vaak een spiritueel tintje aan toe. Dat is het
duidelijkst in Crouching Tiger, maar ook Brokeback Mountain is
meer dan menselijke psychologie. Het gaat over kiezen, zin
geven, opofferen, lijden en geluk. Het feit dat beide mannen
geen woorden vinden voor wat hen naar elkaar toe drijft, lijkt
evenveel te maken te hebben met de specifieke tijd en plaats als
met de onbenoembaarheid van die gevoelens. Want
‘homoseksualiteit’ als woord doet hieraan al duidelijk tekort.
Toch is het dat onbenoembare dat hen zowel doet leven als
verteert, hen samenbrengt maar ook scheidt, hen gelukkig maakt
maar ook doet lijden.
Natuurlijk is de maatschappelijke context een cruciale spil in
het verhaal. Het maatschappe-lijke ethos van “Cowboy State”
Wyoming was en is niet echt bevorderlijk voor de mannen-liefde.
Hoewel mannen er meer naar elkaar lijken om te kijken dan naar
hun vrouwen, is ieder intiemer contact er taboe. De staat telt
maar weinig inwoners, enkele steden en vooral uitge-strekte
landschappen. De verlatenheid van het berglandschap biedt voor
de hoofdpersonages tijdelijk een goed schuiloord. Dat geeft deze
film zijn charme. Het is niet de anonimiteit van een of andere
grootstad die de mannenliefde ruimte geeft, maar wel de natuur –
zodat het iets heel natuurlijks lijkt. Maar waar men gaandeweg
in de verstedelijkte streken het gegeven homoseksualiteit heeft
proberen te aanvaarden, blijft het in meer landelijke gebieden
een onoverkomelijk probleem. Maar opnieuw, de film gaat over
meer dan homo’s vs. hetero’s , wensen vs. maatschappelijke
verwachtingen, progressief vs. conservatief. Homoseksualiteit
krijgt in het leven van de twee mannen bovendien een heel andere
plaats.
De hoofdrol gaat naar de zwijgzame, getormenteerde Heath Ledger,
die niet meer lijkt te wensen dan de Amerikaanse droom aanbiedt.
Jake Gyllenhaal speelt zijn vriend en ook een beetje zijn alter
ego: de rolling stone, het geboren buitenbeentje, die meer
worstelt met zichzelf dan met zijn omgeving. Deze personages
zijn voldoende uitgewerkt om levensecht te zijn, maar blijven
voor een stuk een mysterie. Niet alleen voor de toeschouwer,
maar ook voor elkaar. Daarin zit ook een meerwaarde van dit
verhaal.
De fotografie van Rodrigo Prieto (21 Grams) is zo statig als het
ruwe landschap vraagt, terwijl de muziek van Santaolalla een
ijle en nostalgische versie brengt van de traditionele country
en western. Het verhaal is netjes gemonteerd, in hoofdzaak
rechtlijnig maar met enkele flashbacks en een mooi geweven
dubbelportret in het centrale deel. Dat regisseur Ang Lee bij de
oscars genoegen moest nemen met de troostprijs, doet niets af
aan de waarde van deze film. De concurrentie was immers
bikkelhard (Crash, Capote, …). Dat eerst de pers en daarna het
publiek deze film warm onthaalden was tegen de verwachtingen van
de maker in, want eigenlijk wilde hij helemaal geen publieksfilm
maken. Dat sterkt ons om met deze film tegen uw wensen in te
gaan, hopelijk met evenveel succes.
|
|
