Lees recensie >>>
Officiële site
met trailer |
20 03 2007 Regie:
Scenario:
Fotografie:
Muziek:
Montage:
Vertolking: |
Rian Johnson
Rian Johnson
Steve Yedin
Nathan Johnson
Rian Johnson
Joseph Gordon-Levitt (Brendan), Nora Zhetner (Laura), Lukas Haas
(The Pin), Noah Fleiss (Tugger), Matt O’Leary (The Brain) |
|
|
Ondraaglijk licht |
Debuutfilms kunnen soms heerlijk verrassend zijn. Zo ook dit
kleinood dat uit de VS komt overwaaien. ‘Brick’ werd niet alleen
in de VS, maar ook in Europa zeer positief onthaald, en terecht.
Wat is het dan dat deze film zo goed maakt? Niet het spektakel,
zoveel is zeker, want voor special effects was er in het
samengesprokkelde budget geen plaats. Maar het verhaal is
ijzersterk en de steevast jonge acteurs spelen de pannen van het
dak.
Het verhaal wekt herinneringen op aan ‘Twin Peaks’ van David
Lynch. Daarin gaat een detective op zoek naar de waarheid achter
de moord op een jong meisje. Verschillende van haar
leeftijdsgenoten blijken betrokken in allerlei schimmige zaken
waar ze normaliter nog veel te jong voor zijn. Eenzelfde
uitgangspunt neemt ‘Brick’. Maar waar bij ‘Twin Peaks’
uiteindelijk de volwassenen aan de touwtjes van de misdaad
blijven trekken, is de slechterik die het hoogst in de pikorde
staat, hier slechts 26 jaar. En wat met de volwassenen? Als ze
al een enkele keer in beeld komen, dan zijn zij de naïevelingen
die niet beseffen waar hun kinderen mee bezig zijn in de kelder
of waar dan ook. Alleen de schooldirecteur lijkt iets meer op de
hoogte van de gang van zaken, maar hij laat het gevaarlijke werk
ook over aan de jonge detective van dienst. Dat is Brendan, een
eenzaat die niet impopulair is, maar wel te zwijgzaam om een
normaal sociaal leven op te bouwen. Er hangen donderwolken over
zijn hoofd, wat al meteen bij de openingsbeelden wordt duidelijk
gemaakt, wanneer we hem bij een soort afwatering zien staren
naar het lijk van een blond meisje.
Dit gegeven maakt dat ‘Brick’ niet zozeer te catalogeren valt
als tienerfilm, maar wel als misdaadfilm. Of beter, Film Noir.
Dat naoorlogse Amerikaanse filmgenre wordt hier niet zoals in
‘The Black Dahlia’ op nostalgische wijze en met veel pastiche
gekopieerd, maar wel vertaald naar een op en top hedendaagse
prent. Dat resulteert in een film die wel echt de sfeer van zo’n
Film Noir draagt, maar er tegelijkertijd heel anders uitziet.
Genreconventies blijven grotendeels behouden, zoals de speurneus
die voor geen confrontatie terugdeinst en die door legitieme en
illegitieme middelen zijn doel weet te bereiken, de gewiekste
slechteriken, de domme spierbundels en last but not least de
femme fatale. Maar de invulling van dat format laat blijkbaar
nog heel wat vrijheid over. Wat de film niet overneemt zijn de
grimmige en contrastrijke beelden (vaak zwart-wit) die veel van
de oude films kenmerken. Wat hij deels wel overneemt is het
taalgebruik: de cynische oneliners en woorden als vuistslagen.
De donkere, schimmige en claustrofobische ruimtes worden
grotendeels herleid tot één minimalistisch kantoortje. Maar
verder baadt de film in licht en heerst hier niet zozeer
claustrofobie maar eerder pleinvrees.
De wereld waarin de tieners leven lijkt vooral heel verlaten. De
school is een verzameling van hoekjes en gangen; klaslokalen
komen niet in beeld. Natuurlijk kunnen de lockers niet
ontbreken, maar die hebben hier nauwelijks het typisch schoolse
effect. Zo leeg als de ruimtes zijn, zo eenzaam lijken alle
personages. Zo vervreemd van zichzelf, van elkaar en misschien
nog het meest van hun ouders en leerkrachten. En zo komt het dat
ze allemaal wanhopig op zoek zijn naar een beetje aandacht,
respect of in één woord: liefde. Brendan had een vriendinnetje,
maar die relatie liep mis. Toch roept ze hem ter hulp, wat een
hele resem gebeurtenissen en onthullingen in gang zet die de
plot van ‘Brick’ vormen. Een plot die Brendan, en daarmee ook de
kijker, voert van de allerchicste villa’s tot de nederigste
buitenwijk, geholpen door sidekick van dienst, The Brain – een
even groot snuffeltalent als Brendan, maar hij doet liever
achter de schermen zijn ding.
Met dit alles blijkt dat deze film, via de omweg van een
schijnbaar gedateerd genre, toch iets zinnigs weet te zeggen
over de wereld van vandaag. Geen vrijblijvend vormexperimentje
dus; wel een volwaardige film van een jonge cineast met weinig
middelen, maar met een oprechte bezorgdheid over de leefwereld
van heel wat jongeren vandaag, die achter een façade van
welvaart en materialisme een diepe morele en spirituele leegte
verbergt. |
|
